Blog

  • Problemy społeczne, część 1 – jak się czuje osoba autystyczna w społeczeństwie?

    Nadszedł czas na opisanie drugiego elementu triady autystycznej, czyli problemów społecznych

    Zacznę nietypowo, od dwóch cytatów na które niedawno trafiłem, a które znacznie bardziej “poetycko” pokażą sedno problemu niż ja będę kiedykolwiek potrafił to opisać. Oba cytaty pochodzą z książki Brandona Sandersona “Yumi i Malarz Koszmarów”1, skróty i pogrubienia są moje.

    (więcej…)
  • Problemy komunikacyjne, część 3

    Trzeci i ostatni wpis o problemach komunikacyjnych osób z autyzmem.

    7) rozumienie przez analogię

    Dużo rzeczy wieloznacznych rozumiemy przez analogię do różnych sytuacji, jakie nam się kiedyś przydarzyły. Przez to zdarza się nam źle odczytać intencje mówiącego. Czasami są to drobne sprawy, jednak przytrafia się nam że zupełnie nieprawidłowo odbierzemy cudze intencje i poczujemy się zaatakowani. No i zaczynamy walczyć, przez co powstaje konflikt którego mogłoby nie być…

    (więcej…)
  • Problemy komunikacyjne, część 2

    Kontynuacja rozważań na temat problemów komunikacyjnych osób ze spektrum autyzmu.

    3) rozmowa o własnych przeżyciach lub problemach

    Tutaj nasza komunikacja znacząco odbiega od komunikacji osób neurotypowych. Osoby autystyczne rzadko same z siebie zaczynają mówić o swoich przeżyciach, o swoich emocjach, o swoich problemach. Jednak gdy ktoś nas o to zapyta, to udzielamy wyczerpującej odpowiedzi, często znacznie szerszej niż osoba pytająca spodziewa się usłyszeć (tzw. oversharing). 

    (więcej…)
  • Problemy komunikacyjne, część 1

    Jako pierwszą cechę z triady autystycznej opiszę problemy komunikacyjne osób autystycznych. W mojej opinii stanowią one jedną z głównych przyczyn problemów społecznych, więc naturalne będzie opisanie ich w tej kolejności. 

    Zaznaczę tylko, że opis ten bazuje na moich własnych subiektywnych obserwacjach dotyczących mnie samego i innych wysokofunkcjonujących osób z mojego otoczenia. Nie znam osobiście osób niskofunkcjonujących, więc na razie nie posiadam na ich temat żadnych własnych obserwacji które mógłbym przekazać.

    (więcej…)
  • Problem podwójnej empatii

    U podstaw autyzmu, czyli zarówno problemów komunikacyjnych jak i problemów społecznych, leży problem z umiejętnością oceniania cudzych myśli, intencji i emocji. 

    Osoby neurotypowe mają w mózgu specjalny obwód (Simon Baron-Cohen nazywa to “obwodem empatii poznawczej1), który służy właśnie rozpoznawaniu emocji u innych oraz ocenie jak różne czynniki mogą wpłynąć na cudze emocje. To rozpoznawanie jest w większym lub mniejszym stopniu intuicyjne, nie wymaga “zastanowienia się nad tym”. 

    U osób autystycznych ten obwód nie funkcjonuje, jednak to wcale nie oznacza że nie mamy empatii – mamy swój własny, odmienny rodzaj empatii.

    (więcej…)
  • Czym JEST autyzm – teorie

    W tym wpisie chciałem pokazać główne teorie dotyczące autyzmu wg aktualnego poziomu wiedzy naukowej. Jeśli nie interesują Cię takie (dość abstrakcyjne) rozważania, to pomiń proszę ten wpis.

    Skąd się biorą problemy w zakresie komunikacji oraz w zakresie kontaktów społecznych? Z czego wynikają? Czy mają jakąś jedną wspólną przyczynę? Istnieje kilka kilka głównych teorii, które niby są częściowo sprzeczne, ale jednak razem bardzo trafnie tłumaczą problemy autystyczne.

    (więcej…)
  • Czym JEST autyzm

    Sporo napisałem o tym czym autyzm nie jest, więc przyszła pora żeby napisać czym jest. No więc… 

    Okazuje się, że wcale to nie jest takie proste, bo spektrum autyzmu obejmuje wiele różnych cech i problemów, z których część wcale nie musi wystąpić u danej osoby, żeby uznać ją za autystyczną. A nawet te cechy które są niejako “obowiązkowe”, mogą się manifestować w różne sposoby. Niemniej jednak jest pewien wspólny obraz problemów autystycznych. 

    Wszystkie te tematy będę opisywał później dużo bardziej szczegółowo, tu chciałem to tylko “zebrać” razem w taką “pigułkę wiedzy”.

    (więcej…)
  • Czym autyzm NIE JEST, część 3

    Ostatni wpis rozprawiający się ze stereotypami o autyzmie.

    7) Autyzm istnieje od dawna, nie pojawił się “ostatnio”!

    Całkiem sporo osób uważa że autyzm jeszcze parę dekad temu nie istniał, i że teraz mamy “epidemię autyzmu”. Jako wytłumaczenie podają różne bzdury, np. że niby szczepionki powodują autyzm. Wg mnie to jest taki bardzo egocentryczny punkt widzenia, “jak ja czegoś nie znałem to nie istniało”.

    (więcej…)
  • Czym autyzm NIE JEST, część 2

    Ciąg dalszy obalania mitów o autyzmie.

    4) Autyzm jest inny niż w stereotypach

    Autyzm w społeczeństwie kojarzony jest bardzo stereotypowo. Nie muszę chyba dodawać że jest to całkowicie błędny stereotyp. Małe dzieci, w zasadzie sami chłopcy, z którymi nie ma żadnego kontaktu – nie mówią albo mówią bardzo mało. Siedzą sobie samotnie w kącie i bawią się zabawkami, ale “w dziwny sposób”. Albo biegają chaotycznie po pokoju, krzycząc i wpadając raz po raz na różne przeszkody i nabijając sobie siniaki. 

    Ten stereotyp jest dla mnie bardzo nieprzyjemny, bo jeszcze pół roku temu sam w niego wierzyłem… Nie wiem skąd się wziął, ale jest dość szkodliwy.

    (więcej…)
  • Czym autyzm NIE JEST, część 1

    Żeby móc w ogóle zacząć pisać czym JEST autyzm, niestety trzeba najpierw opisać czym NIE JEST. W społeczeństwie krąży masa nieprawidłowych informacji o autyzmie. Sądzę nawet, że tych fałszywych informacji jest więcej i są bardziej rozpowszechnione, niż te prawdziwe. 

    (więcej…)
  • Droga do diagnozy, czyli idea tego bloga

    Dlaczego uważam że to o czym chcę pisać jest istotne? 

    Bo mam nadzieję że uda mi się w ten sposób pomóc niezdiagnozowanym osobom autystycznym “zrozumieć samych siebie”, “odkryć kim naprawdę są”. Żeby mogły przejść własną drogę do diagnozy autyzmu.

    Uważam że to jest bardzo ważna rzecz, żeby wiedzieć:

    • jak funkcjonuje nasz układ nerwowy, znać jego specyficzne cechy i zachowania,
    • co jest źródłem naszych problemów (i poznać gotowe rozwiązania na przynajmniej część problemów)
    • że w pewnych sytuacjach walka z własnym układem nerwowym nie ma sensu (jak czujesz że zbliża się przebodźcowanie lub shutdown, to nie idziesz na imprezę)
    • no i chyba najważniejsze – że fakt że nasz układ nerwowy funkcjonuje inaczej to nic złego.
    (więcej…)
  • Wstęp

    Ja autystyczny?
    Ależ skąd! 
    Zawsze wiedziałem że jestem “inny” i  „dziwny”, ale autystyczny? 
    Nie, niemożliwe.

    A dokładniej – tak mi się wydawało jeszcze pół roku temu…

    (więcej…)